The Diving Board: 50 năm tri kỉ Elton John và Bernie Taupin

Tính đến thời điểm này, Elton John và Bernie Taupin đã hợp tác với nhau được hơn 50 năm. Khoảng thời gian dài cả nửa thế kỷ đó dĩ nhiên không hề dễ dàng để giữ vững đối với bất cứ mối quan hệ nào, huống chi là duy trì sự đồng cảm và tri kỷ trong sáng tác âm nhạc.


Hai ông quen nhau lần đầu tiên từ năm 1967 ở một buổi phỏng vấn cho vị trí sáng tác nhạc của hãng đĩa Liberty Records, hay nói chính xác hơn là Elton John (lúc đấy vẫn đang dùng tên khai sinh là Reginald Dwight) được nhà phỏng vấn giới thiệu để liên hệ với Bernie. Lý do là vì hai ông này như một cặp trời sinh vì đều cực kỳ tài năng nhưng lại “khuyết tật”. Giống như ông điếc đi với ông mù thì ông điếc sẽ có thể tả hình ảnh xung quanh cho ông mù, nhưng ông mù thì có nói ông điếc cũng chả nghe được, nên chắc phải viết (hoặc mô tả bằng cách nào đó) để tả cho ông điếc những âm thanh ông nghe được. Tất nhiên đây không phải ví dụ sáng dạ lắm nhưng tôi tin các bạn hiểu ý tôi muốn nói.

Tóm lại trong trường hợp này, Bernie thì chỉ sáng tác được lời nhưng không biết viết nhạc. Còn Elton thì chỉ sáng tác được nhạc, nhưng lại mù tịt lời. Do vậy mặc dù lúc đầu cả hai chưa gặp nhau và cũng chẳng được hãng đĩa kia chọn, Elton cũng bắt đầu tò mò và thử sáng tác nhạc dựa trên đống lời mà Bernie để lại. Kể từ đó, tất cả trở thành lịch sử khi hai ông cùng nhau sáng tác ra hơn 30 album kinh điển như Elton John, Don’t Shoot Me I’m Only The Piano Player, Honky Chateau, Yellow Brick Road, Tumbleweed Connection, v..v.

Âm nhạc giàu giai điệu và cảm xúc đặc trưng của Elton John


Nếu chỉ nhìn bề ngoài, hai ông này có phong cách cực kỳ khác nhau. Bernie thì trông như gã nhà quê và mê văn hoá Mỹ (đến mức sau này chuyển sang Mỹ sống và không có ý định về lại quê nhà tại Anh); còn Elton thì trông đúng chất trai thành thị mà lại còn là dân London nên ăn mặc diêm dúa hơn. Thế nhưng phong cách sáng tác của hai ông này đều gặp nhau ở chỗ không phân tích quá kỹ sản phẩm nghệ thuật bản thân; và luôn sáng tác nhanh lúc cảm hứng dồi dào nhất chứ không kéo dài thời gian viết lời hay nhạc. Bernie khi viết lời sẽ lấy cảm hứng từ bất cứ cái gì, từ cuốn sách ông mới đọc, hay có khi chỉ là tiêu đề trên gáy bìa mà ông vừa lướt qua trong thư viện. Với ông, chỉ cần lấy ý tưởng từ một tiêu đề chợt nảy đến với một vài câu chữ là ông sẽ tuôn ra ào ạt. Ông ít khi quay lại để chỉnh lại lời và đặc biệt nếu trót viết dở dang mà không hoàn thành được trong ngày thì ông cũng bỏ luôn!

Mãi sau này Bernie mới có thêm kiểu viết lời theo theo một số chuỗi hợp âm cơ bản trên guitar, nhưng mục đích không phải để tìm giai điệu mà chủ yếu là tìm nhịp điệu cho lời hát. Đặc biệt ông không phổ lời cho nhạc được viết sẵn, vì nó hạn chế, nên nhờ đó ông luôn thoả sức sáng tạo. Elton thường sau khi nhận được các bản lyric của Bernie thì ông sẽ không đọc kỹ ngay lời bài hát, hay cố thử sáng tác tại nhà. Ông sẽ từ từ đến studio vào một ngày làm việc bình thường, tìm cảm hứng qua tiêu đề một bài hát nào đó, và chỉ lúc đó mời đọc lời rồi nhanh chóng nặn luôn ra nhạc cho bài đó, có khi chỉ trong vài phút. Tin hay không thì tùy, nhưng những bài hát kinh điển mà bạn yêu thích của ông đều được sáng tác một cách “ăn liền” như thế đấy. Tài năng sáng tác của Elton John giỏi đến nỗi có lần trong một show có khán giả nhờ ông phổ nhạc cho bản hướng dẫn sử dụng lò vi sống. Ông cầm tờ đó đặt lên đàn piano và chơi luôn một lèo, thậm chí còn có đoạn biến đổi tiết tấu và giai điệu mượt mà như một bài hát hoàn chỉnh được sáng tác kỹ lưỡng.

Elton John sáng tác tại chỗ bài hát về lò vi sóng


Một trong những lý do trong việc hợp tác lâu dài mà không hề có sự xích mích giữa hai người này có lẽ là do Bernie và Elton luôn làm việc độc lập. Bernie sáng tác lời tại nhà ông rồi gửi cho Elton qua email hoặc thư rồi Elton tự phổ nhạc (mãi cho đến gần đây thì Bernie lâu lâu ngồi trong studio cùng để góp ý nếu cần)

Cái độc đáo trong cách làm việc vô cùng ăn ý này chính là sự hiểu nhau, nhưng vẫn tôn trọng không gian riêng của nhau. Thế nên mặc dù cho Bernie luôn bất ngờ với bài hát sau khi được Elton phổ nhạc xong, ông vẫn chỉ có nhiều cảm hứng sáng tác lời nhất khi Elton đưa ra đề bài và ý tưởng cho mỗi album. Và với Elton, ông cũng vô cùng hứng khởi như đứa trẻ con nhận quà mỗi khi Bernie gửi lời bài hát sang. Cảm giác như giữa hai người có một thần giao cách cảm và luôn biết cách châm ngòi cho tài năng người kia, mặc dù khoảng cách địa lý có khi ở xa nhau cả hai châu lục. Nhờ sự kết hợp ăn ý này mà cho đến album The Diving Board phát hành năm 2013, sau gần 50 năm hợp tác mà các bài hát vẫn có sức mạnh cuốn hút vô cùng mãnh liệt như những năm 70 dẫu cho khâu thu âm được tiến hành vô cùng tối giản ở vài nhạc cụ, mà chủ đạo chính là tiếng đàn piano của Elton John. Lần đầu tôi nghe đĩa The Diving Board này mà tôi bồi hồi với một cảm xúc “cũ” như lần đầu nghe những bản ballad của Elton John trước đây. Hầu như bài nào trong đĩa này cũng đều có những câu dạo piano vô cùng hay với giai điệu rất đẹp, ví dụ như "Oscar Wilde Gets Out", "The Ballad Of Blind Tom" hay "Home Again". Cái sự “về cội” này có lẽ được khơi gợi lại nhờ cảm hứng mới nguyên như từ thời ban đầu mới hợp tác của hai tri kỉ trong âm nhạc này.

Cảm xúc vẹn nguyên trong Home Again


Tính ra với mối quan hệ gắn bó hơn 50 này của Bernie Taupin và Elton John phải tương đương một đám cưới vàng. Theo tôi bài học cho hạnh phúc bền vững này chính là do họ không ở gần nhau, và chỉ liên hệ khi nào cần, tránh làm khổ nhau qua những việc không đáng (ví dụ như rửa bát). Vậy đó!


Hẹn gặp lại!


Kroon

122 views

© 2018 by EmoodziK